| Meander * Eerder * Wereldpoëzie * Papiamentu-poëzie | ||
|
Papiamentu-poëzie De zee
Wanneer de zee haar hoofd opheft,
rolt en kolkt en knokt, tegen de rotsen ramt, bloedend tot zilt schuim uiteenspat dan wil ik in haar woede wonen Wanneer de zee zich terugtrekt, om het even leven en dood meesleurt naar de waterige diepte van haar koninkrijk dan wil ik haar sloopkracht vatten. Wanneer de zee ziedend terugkomt, raast en zout los ranselt tot zij de lucht van de Noordkust vult met een losgeslagen bende aan kleuren dan wil ik een deeltje van haar zijn. Wanneer de zee lustig langs de kusten kuiert, met luie vingers de stille brede baaien streelt, en met zinnelijk plezier rondom de glimmende rotsen speelt dan wil ik volledig in haar opgaan. Ik wil haar razende woede. Ik wil haar scheppende kracht. Ik wil haar prikkelende strelingen. Ik wil leven op strakgespannen snaren, niet te evenaren klanken componeren, onvergankelijk. Zoals de zee. Jopi Hart (Bonaire, 1940) Uit: Entrega, Jopi Hart. Willemstad, Curaçao: Carilexis, 2000. p. 76; vertaling: Aart G. Broek en Lucille Berry-Haseth. Laman Ora laman lanta kabes balia bòltu bringa, dal den baranka, spat den skuma salgá sangrá den su furia mi ke ta. Ora laman hal'atrás lastra bibu ku morto bai kuné den profundidat muhá di su reino su forsa destruktivo mi ke tin. Ora laman sapatiá bini bèk, sulfurá suta spat salu, te pinta shelu di Norkan k'un dezòrdu di koló parti di dje mi ke ta. Ora laman kore keiru kant'i kosta, karisiá ku dede floho bahianan hanchu i ketu, hunga ku plaser sensual rondó di barankanan lombrá un kuné mi ke ta. Mi ke su furia salbahe. Mi ke tin su poder kreativo. Mi ke fia su karisia sensual. Mi ke biba na punta di mi kuèrdènan, krea melodia inkomparabel, eterno. Meskos ku laman. Jopi Hart Den: Entrega, Jopi Hart. Willemstad, Kòrsou: Carilexis, 2000. p. 76. In de regentijd
in de regentijd
spreken de rooien zachtjes met schuimende woorden angst schept kracht vrees gedijt ongehinderd de ziel blokkeert het hopen onkruid schiet omhoog in het veel te grote huis op het veel te koude bed strijkt van heel ver weg de oude schaduw neer god heeft de stroom afgesneden de wereld zit zonder licht geen kruis op de schedelberg wie loopt er in de duisternis? wie slingert er doelloos rond? wie is bevriend met vuurvliegjes? wie hoort het aftellen van god of de scheids bij het boksen? Tip Marugg (Curaçao, 1923-2006) 'Den tempu di awaseru', Candela, 27 april 1981; vertaling: Aart G. Broek en Tip Marugg. Den tempu di awasu den tempu di awaseru rooinan ta papia poco poco cu palabranan di scuma: ansha ta cría forsa miedu ta sigui bona alma ta stop di spera yerba malu ta sigi crece: den e cas muchu grandi riba e cama muchu friu for di masha leu ta bin e sombra bieu: Dios a quita coriente mundu ta sin lus calvario no tin crus quen ta cana den scur? quen ta zeilu sin rumbo? quen ta amigu di bichi candela? quen ta tende e conteo final di dios of di refree di boxeo Tip Marugg den: Candela, 27 di aprel 1981 Enivrez-vous
je zegt mij
drink niet drink niet want het maakt mij zwartgallig maar wanneer ik drink breek ik open als wolken die wijken wanneer ik drink is het net alsof ik jou ben en ik ben honderd sterren die duizend jaar zoeken naar een vreedzame plaats wanneer ik drink valt mijn ziel uit mij weg en ik voel me opgetogen als een vogel zonder vleugels je zegt tegen mij drink niet drink niet want het maakt mij zwartgallig maar wanneer ik drink ben ik een opgejaagd hart en teken ik je als een vogel een die de hemel en de hel aandoet een die in mijn hoofd vliegt, mijn vogel, mijn passaat mijn cycloon en ik zal doodgaan en ik zal niet meer drinken le chef des guérilleros a été tué de wind komt richtingloos mijn poriën binnen terwijl ik je naam in de ruimte slinger, wordt mijn dood het heelal je zegt mij drink niet drink niet omdat het mij zwartgallig maakt maar als ik drink dekken bloemen mijn hart af kietelen vogels in mijn keel en leert mijn hart hoe te sterven le vrai tombeau des morts c'est le coeur des vivants Federico Oduber (Aruba 1942 - Curaηao 2007) 'Enivrez-vous', Kambio, 3-3 (1967): 4; vertaling: Aart G. Broek Enivrez-vous bo ta bisami no bebe no bebe pasobra e ta hasimi skur di paden pero ora mi bebe mi ta kibra manera nubianan ku ta huy ora mi bebe ta meskos ku mi ta bo i mi ta manera shen strea mil anja buskando un lugá di pas pa sosegá ora mi bebe mi alma ta kita kai i mi ta aliviá manera un pajara sin ala bo ta bisami no bebe no bebe pasobra e ta hasimi skur di paden pero ora mi bebe mi ta hanja mi mes ku un kurason mei mei di ansia i mi ta pintabo manera un pajara un, ku ta bai shelo i fierno un, ku ta bula den mi kabes: mi pajara, mi brisa mi orkan i mi lo muri i mi no lo bebe mas le chef des guérilleros a été tué den mi porionan ta drenta biento sin rumbo mi morto ta bira kosmiko gritando bo nomber den espasio bo ta bisami no bebe no bebe pasobra e ta hasimi skur di paden pero ora mi bebe flornan ta tapa mi kurason i pajaranan ta kishiki mi garganta i mi kurason ta sinja ta kon ta muri le vrai tombeau des morts c'est le coeur des vivants Federico Oduber den: Kambio, aña III, no. 3 (yüni 1967), p. 4; tambe den: Federico Oduber, Putesia. Amsterdam: Editorial Antiyano, 1973. p. 40 Nacht
Weemoed raakt mijn zinnen
zoals de kolibrie een bloem laat trillen: ik krimp ineen, verschrompel, verdwijn in de oude holtes van mijn Land. De nacht trok de poort op slot toen een kajak de borst van mijn Land kuste. In een kroon van toortsen bereidt een stam de ceremoniële maaltijd voor een heersende geest verscholen in de armen van de watapana. Het stampen van duizenden voeten verkrampt de ingewanden van mijn Land. Aanhoudende bongoslagen verbrijzelen keien en verjagen de krekels uit de indjubomen naar de sterren. Het beuken op de tambú bombardeert de vlammende wildernis waar schaduwen van vogelverschrikkers als vliegend oorlogstuig doorheen scheren. In de vurige bek van nachtelijk terreur schreeuwt de wildernis om verlossing. Ver weg in de hangmat van mijn verleden barstte een kind in huilen uit en brak de keten, het ademen van mijn Land. Henry Habibe (Aruba, 1940) 'Nokturno', uit: Henry Habibe, Yiu di tera. Willemstad, Curaçao: z.n., 1985. p. 28; vertaling: Aart G. Broek en Lucille Berry-Haseth. Nokturno Tin un blench'i nostalgia ta tembla na flor di mi sintí: mi ta krem, dirti, somentá den barika bieu di mi Tera. Anochi a hala su port'i kas sera ora un kanoa a sunchi pecho di mi Tera. Den korona di flambeu un tribu ta herbe su rito pa un spiritu soberano ku ta skonde den ram'i watapana. Sapatiá di mil pía ta klaba mondongo di mi Tera. Metrayadó di bongo ta garna baranka di piedra i plama tur kriki fo'i kwihi riba strea. Bombardeo di lomb'i tambú ta drama den mond'i kandela na unda sombr'i wantomba ta zèilu mané oroplanu di guera. Kunuku ta sklama sokoro den djente kayente di un teror nokturno. Leu un yuchi a grita yora den hamaka di mi ayera kòrtando e kadena di mi Tera su rosea. Henry Habibe den: Yiu di tera. Willemstad, Kòrsou: [s.n.], 1985. p. 28; Vrouw
Brul van het lachen,
Vrouw, bulder, Terwijl je op je balkon staat. Uitgelachen, ga je je kamer in Val met je buik plat op je bed En huil. Uitgehuild, was je je gezicht, Haal je een kam door je haar En stap je opgewekt Naar buiten De wereld tegemoet. Werp de dag van gisteren Van je af. Denk niet Aan wat was, het is Al laat in de middag Van vandaag. Morgen, als God het blieft, Zie je het ochtendgloren Van een nieuwe dag aan de kim. Open je armen Voor de nieuwe dag, Al weet je niet wat die brengt Maar geef je eraan over: Het spel dat de wereld Met ons speelt, Vrouw, Is immers hetzelfde Dat wij spelen Met die wereld. Imelda Valerianus-Fermina (Curaçao, 1916 2005) 'Muhé', uit: Imelda Valerianus-Fermina, Mi pensamentu. Willemstad, Curaçao: z.n., 1985. p. 9; vertaling: Aart G. Broek Muhé Hari, muhé. hari tira garganta atras, Esei pará den bo balkon, Kaba hari, drenta bo kamber tapa barika abou riba bo kama bo yora. Kaba yora, dal e kara un labá Pasa peña den e kabei... I sali djingueli asina enfrentá mundu. Tira ayera tras di lomba No pensa riba ayera, ya ta tardi, Mañan si Dios duna bo bida Ora bo mira e aurora Di un dia nobo na horizonte. Habri brasa p'e dia nobo Bo n' sa kiko e ta trese Pero bo mester aseptá, Di pursi ta e mes un wega Ku mundu ta hunga ku nos, Nos ta hunga ku mundu. Imelda Valerianus-Fermina Den: Mi pensamentunan. Willemstad, Kòrsou: [s.n.], 1985. p. 9 |
||
| < ^ | deze tekst printen |